
Tuɣa ayi nwejweɣ ɣer ca n wurar wer ssineɣ wi t yilan. Minzi ayenni dayi iqqimen di twengint inu ɛad ttidareɣ t id, maca nniḍen maṛṛa isfeḍ zi twengint inu; ca n twalatin twaliɣ ten am ca n n ifetwizen n tewlafin iqqarṣen tirarent jer mummu n tiṭṭawin inu. Uḍarebbi weḍḍareɣ tawengint inu, niɣ sweḍḍaren ayi tt. Maca min ɛnan yina d ayi isweḍḍaren tawengint inu?.
Manaya imsar ayi aṭṭaṣ zeggʷami, niɣ tɣileɣ imsar ayi waha, axmi nni d tirja waha, maca necc tɣil ayi d tidet, niɣ axmi nni itawiy id arebbi ad ayi imsar di min d yusin. Min ssneɣ netta tamsirt a tezdeɣ ayi di lallaɣ n walli inu, temsar niɣ wer temsar.
Necca neswa nqeṣṣar di tmeɣra nni, cwayt uca uciɣ aked yixef inu tnudumeɣ, tiṭṭawin inu teqqnent weḥḥedsent, inɣa ayi yiḍeṣ, wer uciɣ aked yixef inu uca ṭṭṣeɣ. Axmi turjiɣ waha, niɣ tɣil ayi turjiɣ, maca min itemsaren d tidet itemsar ayi. Ul inu inna ayi tt, amenni iqqim iqqar ayi tt belli min dac itemsaren itemsar nican, ḥa tedrugid waha uca itɣil ac tturjid. Minzi ttesliɣ i maṛṛa min itwaqqaren, maca wer zemmareɣ ad senhezzeɣ iles inu ula d ancucen inu. Wer qqimeɣ ttaciɣ s arrimet inu, tedḥa axmi temmut.
Cwayt uca ɣelyeɣ am tfuct awarni i idurar, axmi wer lliɣ, wer uciɣ aked yixef inu ḥa wami ttessliɣ i ca yedsen qqaren i wayawya: «ṣafi uḍarebbi inya aqqa t itaɣ d ileɣman zeg Iyyart !». Lexdenni ɛad i ssneɣ belli aqqa yi di ṭṭumubil wami ttesliɣ i zhir umutur nnes izehhar deg imeẓẓuɣen inu. Wer dinni min kkiɣ uca dewleɣ ɣer kuma inu, kkreɣ d tanya ttesliɣ i zhir wadji n ṭṭunubil twalat a, d zhir n hilikuptir, ttesliɣ i yijjen iqqar: «ggʷar ad naweḍ». Zi ssin aɣilin wer uciɣ aked yixef inu ḥa wami d reẓmeɣ tiṭṭawin inu necc jer tnukra d yiḍeṣ: twaliɣ drust amecnaw iɛerbuben arendad i tiṭṭawin inu; uciɣ aked yixef inu sɣimen ayi xef ca n wesɣim n wuzzal minzi uciɣ s teṣmeḍ nnes ttadef ayi ar ixsan n tdeynit inu; twaliɣ arendad n tiṭṭawin inu ca n iɣembab wer izdigent tefras nsen. Tɣil ayi d iɣembab n jnun wami ten twaliɣ axmi twasefḍen, wer ɣarsen tinzar ula d tiṭṭawin ula d aqemmum ula d ca nniḍen. Wer ssineɣ d nitni illan amenni, niɣ d necc i ten itwalan amenni. Reẓmeɣ daysen mliḥ tiṭṭawin ḥuma ad xzareɣ tifras nsen, maca urid amenni, xseɣ ad cemzeɣ tiṭṭawin inu s ifassen inu, maca gamma ad senhezzeɣ ifassen inu i ked uciɣ axminni mmuten. Lexdenni i remseɣ belli arrimet inu wer qqimeɣ trayeɣ days necc, maca d nitni i days itarayen. Min arenyent tiṭṭawin inu twalan t, netta d kraḍ n itarasen s iɣembab nni isefḍen. Issarwi yijjen zzaysen aseɣdi nni tuɣa xafneɣ issedlen am tyaẓiḍt xef tmellalin wami d ayi d isseqsa:
- Tessned min neɛna neccin?.
Irra xafs uqemmum inu:
- Uhu !
- Neccin d Iyakucen n tmurt d ujenna.
- Iyakucen n tmurt d ujenna!.
Issiwel d ijjen nniḍen tuɣa t xef uẓelmaḍ inu :
- I cekk tessned ixef nnec min teɛnid?.
- Necc d d d, u ttuɣ isem inu! tuɣa ula d ixef inu!.
Inna ayi d wenni iqqimen xef ufusi inu:
- Cekk d ajellid n ijelliden.
- Ajellid n ijelliden! uhu necc ɛemmars ma tuɣa ayi d ajellid!.
Inna ayi d wenni arendad inu:
- Wah tuɣa ɛemmars ma tuɣa cekk d ajellid, maca neccin nerra cekk d ajellid, minzi neccin d Iyakucen minmma inhel xafneɣ, mala nexs ad cekk narr d Yakuc amecnaw neccin ad cekk narr, maca lexxu ɛad, di min d yusin ad cekk narr d Yakuc amecnaw neccin mala teggid min zzayk ɣa netter teḍfareɣ abrid dac ɣa nesscen ḥuma ad t teḍfared!.
Uciɣ aked uzellif inu iẓḍiy xafi axmi xafi d immars ca n wedrar, uca kkiɣ sinni. Wer ssineɣ mecḥal kkiɣ necc wer lliɣ, wer ssineɣ min zzayi ggin ula mani d ayi iwyen. Reẓmeɣ d tanya tiṭṭawin inu, ufiɣ ixef inu qqimeɣ xef yijjen wesɣim, maca di ca n wemcan nniḍen days arbu d terɣi. Neṭḥeɣ deg uɣembub nni isefḍen arendad inu iqqim zzati. Inna ayi s yijjen tniɣt wer tefriz axmi n ca yijjen wadji d atarras:
- Arẓem mliḥ imejjan nnes tessled min dac ɣa yiniɣ! zi twalat ɣer tenneḍnit ad itili wemsagar amwa jer aneɣ ḥuma ad ac qqareɣ min ɣa tegged, cekk ad ayi tinid min teggid.
Irra xafs uqemmum inu bla ma ad xseɣ necc:
- Waxxa.
- Lexxu neccin narra cekk d Yakuc n weydud n Wegnaw d yusin deg wammas n Afriqya...
- Yakuc! yak ɛad ardjinna tennim ayi narra cekk d ajellid n ijelliden!.
- Wah lexxu nerra cekk d Yakuc, ad cekk nesqad ɣer weyadud n Wegnaw, minzi uḥlen ma ad rajan amsagar nnec akisen, lexxu yiweḍ d wakud di cekk trajan ḥuma akisen temsagared. Maṛṛa manaya qqaren t di tḥuja nsen; immuttiy d zeg yiles ɣer yiles n imezwura nsen. Ḥa cekk ẓaren ad cekk ssnen s timitar dayk illan di arrimet nnec, nitni ssnen tent minzi arecment di twenginin nsen. Xminni cekk ɣa ssnen ad waṭan aked tmurt, tenni d tẓallit nsen i Yakuc nsen, lexdenni uca tennid asen: «Necc d Huct Yakuc nwem ameqqran i tuḥlem ma trajam».
Iweḍḍar zzati uɣembub nni, niɣ necc weḍḍareɣ, wer d areẓmeɣ tiṭṭawin inu ḥa wami uciɣ aked ṭṭya n tfuct n Afriqya tewta ayi d di tiṭṭawin inu. Uciɣ aked yixef inu qqimeɣ xef ca n wesɣim deg wammas n tagant, nḍareɣ tiṭṭawin inu ɣer zzat neṭṭḥeɣ deg ihimar n yewdan arendad inu maṛṛa yedsen xezzaren dayi s ca n wudmawen tbehḍen, lexdenni ɛad d yiweḍ ɣer imeẓẓuɣen inu lharaj n tmijjawin nsen, maca wer yizdig wawal nsen, s uyenni ttareɣ zzaysen s wawal nsen i wer ssineɣ mammec ggiɣ ssneɣ t:
- Sqarem!.
Ṣuren maṛṛa yedsen sseɣden axmi d asen itwabbiy yiles. Maca amenni iqqimen garṣen ayi d, tiṭṭawin nsen ggʷar ad ffɣent zeg imucan nsent. Ufiɣ amenni uca nniɣ asen amec zzayi ittar wenni :
- «Necc d Huct Yakuc nwem ameqqran i tuḥlem ma trajam.»
Arrin d xafi s:
- Hemm.. hemm!.
Yuds d yijjen zzaysen s ca n iṣuraf ɣari axmi d amɣar nsen niɣ d ajellid nsen, inna ayi d s wadar uzellif:
- Necc d ajellid n waydud n Weynaw, s uya ssawaleɣ s yisem n weydud a. Neccin zeggʷami nella ntexs Yakuc nneɣ Huct, zeggʷami d nekker ntessla d neccin netraja ass a ḥuma ad nẓer udem n Yakuc nneɣ, maca amec nessen zeg imezwura nneɣ Yakuc nneɣ days ca n tmitar di arrimet nnes, necin nessen itent, mala neẓri tent ad tent nessen deɣya, s uya ixeṣṣ icekk ad aneɣ tejjed ad ncuc xef tmitar nni di arrimet nnec ḥuma ad nessen ma cekk d Huct niɣ rid amenni.
Ggiɣ as waxxa s wenhezzi uzellif, uca issenta itunnuḍ ayi ixezzar arrimet inu, tameggarut nnes idwel ɣer wemcan nnes, irẓem aqemmum nnes, inna:
- Wah nican d wa d Huct nneɣ.
Ḥa isala awal nnes iṣur imqudda aked tmurt, iḍfar it i d weydud igga am netta, uca ssentan qqaren:
- Huct! Huct! Huct! ...
Inna asen uqemmum inu:
- Necc d Huct, Yakuc nwem ameqqran i tuḥlel ma ad trajam. Necc i ɣa texsem waha. Minmma zzaywem ttareɣ wcem ayi t ! minmma nniɣ awem, ggem t !...
Rrin d xafi anṣam:
- Wah a Yakuc nneɣ ameqqran! Neccin d isemɣan nnec, min texsed ggi t zzayneɣ! Huct! Huct! Huct! ...
Rriɣ d tiṭṭawin inu zzati uca ɣelyeɣ di tsallest. Reẓmeɣ tent ufiɣ ixef inu zzat i wudem nni isefḍen. Inna ayi d:
- Hanet! Min zzayk nettar teggid t nican! ayyuz!.
Awarni drust useɣdi irni ittar zzayi:
- Lexxu min imran netta ad zzaysen tettared ad ac seblen taḥenjirt illan d tajellidt n waẓri n tmurt nsen; maḥend as tessned belli ttexsen cekk, cekk waha, ixeṣṣ asen ad ac ggen tɣarst!.
Arruysseɣ wami ttesliɣ i yilef usutar zzayi ittar, s uyenni nniɣ as s utebheḍ:
- Tɣars! texsed zeɛma ad tinid ad ɣarsen i tḥenjirt nni ḥuma ad seblen timexsa nsen i necc!.
- Wah d manayenni i xseɣ ad ac iniɣ ḥuma ad tessned ma texsen cekk niɣ rid amenni!.
- Uhu necc wer zemmreɣ ad ẓẓiḍreɣ i manaya!.
- Lexxu wer tzemmared ad tdewled ɣer deffar, negga ac aydud nnec i cekk itexsen, minmma zzays tettred ad t igg. I cekk min dac iruḥen yak taḥenjirt d illitsen, nettat texs.
Qqneɣ tiṭṭawin reẓmeɣ tent xef weydud n Wegnaw i yufiɣ iwaṭa aked tmurt iqqar: «Huct! Huct! Huct!». Ttreɣ zzaysen ad seblen s tḥenjirt tajellidt n waẓri, wer dini min kkin uca indeh itt wemɣar nsen teggur tesfarnin, isbedd itt id zzati, iṭṭef ijjen txedmit deg ufus nnes iṣur issek as tt xef tmijja, ccacuren d idammen ruccen ayi d ɣer uɣembub, uca iksi weydud deg wawal nnes: «Huct! Huct! Huct!».
Qqen tiṭṭawin rẓem itent, mkul twala min zzayi ɣa itter uɣembub nni isefḍen ad t ttreɣ zeg weydud n wegnaw: smunen d maṛṛa wureɣ nsen d nnuqqaret nsen d lwiz nsen, ula d timɣarin nsen icnan ttreɣ asen tent. Wcin ayi maṛṛa min zzaysen ttreɣ, maca wer ssineɣ wi t ikessin, minzi necc wer d ittiweḍ fus inu. Necc wer din lliɣ, ḥa arrimet inu tiraren zzays amec xsen nitni. Maca ɛemmars wer d iḍḍar wer taynit inu ad sseqsiɣ manis itekk min zzaysen tettareɣ. Minzi guggu inu wer iqqim itxaṛṛiṣ, wer iqqim iswengim, wer iqqim iɛeqqel.
Tameggarut sqaden ayi ad zzaysen ttreɣ ca, maca ttuɣ min zzayi ttren, niɣ d nitni i d ayi issettun minzi uḍarebbi tiweḍ tebrat inu ɣer wawal ameggaru. Wami xafsen reẓmeɣ tiṭṭawin ufiɣ ten gguren amenni amen d tejja immatsen, kulha min iṭṭef deg ufus nnes: ha ikecwaḍ, ha ixedmeyen, ha yeẓṛa d ca nniḍen. Maṛṛa yedsen bedden arendad inu, wejden ad xafi suggen am yezmawen xef tɣeydet n weẓɣar. Inheḍ d xafi wemɣar nsen inna ayi d:
- Cekk wadji d Huct, tusid s tesxaṛṛqed xafneɣ waha, tucared maṛṛa agla nneɣ ar ami daneɣ tejjid neggur d uẓẓifen , arr aneɣ agla nneɣ niɣ ad ac nawi tamennawt!.
Ṣureɣ nxeḍfeɣ d zeg wemcan inu ḥuma ad rewleɣ, kkiɣ asen awarni wesɣim nni xef tuɣa qqimeɣ, uca xtutter asen jer ixeccaben useklu, nitni ḍfaren ayi zɣar tcarmin wer ttesliɣ ḥa i tɣuyya nsen awarn ayi d uxecxed i teggen iḍaren nsen deg iɣell. Amenni iqqimeɣ tazzleɣ nitni awarn ayi ggʷar ad ayi d ccen maca wer xafi ḥarten ca.
Maca min yugin ad ayi yadef azellif netta wer ssineɣ mammec d ayi temsar axminni zzayi idwel wakud ɣer deffar irra ayi ɣer wurar nni, ufiɣ ixef inu ɛad tetteɣ axmin nni wer imsar walu. Ula d necc lexdenni ttuɣ niɣ ssettun ayi. Wer ssineɣ mecḥal kkiɣ ɛad issenta am tewlafin n min imsaren iweṭṭa ayi d ɣer twengint inu cwayt cwayt. Zi ssin aɣilin qqneɣ tiwlafin ca ɣer ca ɛad i zzaysent mmudeɣ asɣun n min imsaren. Maca di tidet min imsaren wer ssineɣ imsar ayi nican ula imsar ḥa di guggu inu waha. Niɣ ataɣ imsar nican uca iɣembab nni niɣ Iyakucen nni xsen ad ayi ssidfen deg walli inu taswengimt a. Wi issnen? Ataɣ aqqa ac ɣa yili ggin zzayi urɣen di texceft ymaren zzays aydud nni umi iwyen agla, uca necc rrin ayi d ɣer tmurt ɣer wemcan inu, hrullyeɣ wer ssineɣ azellif inu zeg iḍaren inu. Ataɣ ad yili wḍiɣ di kuma kkiɣ iseggusa nec wer uciɣ, iqqim ḥa guggu inu iggur, uca yurja manayenni. Wi issnen?.



